Bouwen aan een toekomstbestendig bomenbeleid

Op 23 februari 2023 ondertekende Gemeente Bocholt de intentieverklaring Klimaatbomen in Limburg. Met dit regionale project ondersteunt Provincie Limburg lokale besturen bij de uitwerking van een doordacht en toekomstgericht bomenbeleid, met bijzondere aandacht voor bomen in de bebouwde omgeving.

Waarom bomen zo belangrijk zijn

Bomen zijn de meest duurzame groene elementen van het openbaar domein. Ze spelen een cruciale rol in de aanpak van klimaatverandering en klimaatadaptatie. Bomen zorgen voor verkoeling en beperken hittestress, bufferen regenwater en slaan CO₂ op. Daarnaast verhogen ze de biodiversiteit, dragen ze bij aan een gezonder en aangenamer woon- en leefmilieu en vormen ze een belangrijke economische en toeristische meerwaarde voor de gemeente.

Ruimte voor bomen vraagt doordachte keuzes

Bomen hebben ruimte nodig, zowel bovengronds als ondergronds. In een sterk bebouwde omgeving is die ruimte schaars en vaak in concurrentie met wegen, nutsleidingen en gebouwen. Net daarom is een helder en onderbouwd bomenbeleid essentieel. Het verduidelijkt de cruciale plaats van bomen in de publieke ruimte en zorgt ervoor dat er vanaf het ontwerp tot en met het beheer van het openbaar domein rekening mee wordt gehouden. De focus ligt daarbij zowel op het behoud van het bestaande waardevolle bomenbestand als op een kwalitatieve uitbreiding ervan.

Drie kernvragen

Een sterk bomenbeleid vertrekt vanuit drie fundamentele vragen:

• Wat hebben we?
  Via een inventarisatie wordt de actuele hoeveelheid en kwaliteit van het gemeentelijk bomenbestand in kaart gebracht.
• Wat willen we?
  In een beleidsvisie worden duidelijke doelstellingen vastgelegd voor een gevarieerd, duurzaam, gezond en klimaatrobuust bomenbestand, met aandacht voor zowel behoud als uitbreiding.
• Hoe pakken we dit aan?
  Een werkplan beschrijft de concrete beheerrichtlijnen en geeft inzicht in de benodigde mankracht en middelen.

Bomenbeleidsvisie Bocholt

De bomenbeleidsvisie geeft concreet antwoord op de tweede vraag en vormt een belangrijke pijler binnen de klimaatdoelstellingen van de gemeente. Ze werd uitgewerkt onder begeleiding van de Vereniging Voor Openbaar Groen (VVOG) en de PXL‑afdeling Bio‑Research, in nauwe samenwerking met de gemeentelijke diensten en werd door de gemeenteraad goedgekeurd op 26 februari 2026.
De visie biedt een strategisch kader voor de komende 30 jaar en ondersteunt een gestructureerde en consequente aanpak van het bomenbeleid op lange termijn.

Lees hier de bomenbeleidsvisie.

De bomenbeleidsvisie is opgebouwd rond drie grote aandachtspunten:

1. Behoud van een kwalitatief hoogstaand bomenbestand
   Met focus op onderhoud, bescherming en – waar nodig – vervanging.
2. Uitbreiding van het bomenbestand
   Volgens het principe de juiste boom op de juiste plaats, waarbij kwaliteit steeds primeert boven kwantiteit.
3. Vergroten van het maatschappelijk draagvlak
   Door duidelijke communicatie en transparante besluitvorming, ondersteund door heldere beslisbomen.

Provincie Limburg werkt in het kader van klimaatadaptie al enige tijd rond klimaatbomen in de woon- en werkomgeving. Dit met een gezond, divers en klimaatrobuust Limburgs bomenbestand voor ogen. Wil je meer weten over welke klimaatbomen er allemaal zijn, hoe je ze plant of het best vervoert? Neem dan zeker een kijkje op de website van Klimaatbomen in Limburg.